لیست تمامی بیماری ها به همراه علائم و نحوه درمان:

لیست بیماری ها به ترتیب الفبای فارسی
آسم - Asthma
نام های دیگر: bronchial asthma
  • معرفی
  • علائم
  • درمان

معرفی

آسم (برگرفته شده از واژه يوناني ?σθμα به معني «آسما» يا «نفس نفس زدن») يک بيماري التهابي رايج مزمن مجاري هوايي است که ويژگي‌هاي آن عبارتند از علائم متغير و عودکننده، انسداد برگشت پذير جريان هوا و اسپاسم برونش. نشانه‌هاي رايج آن عبارتند از خس خس، سرفه و تنگي نفس که به سه‌گانه‌ي آسم معروف است‏.
 
تصور بر اين است که آسم از ترکيبي از عوامل ژنتيکي و عوامل محيطي ايجاد مي‌شود. تشخيص آن معمولاً بر اساس الگوي علائم، پاسخ به درمان در طول زمان و اسپيرومتري صورت مي‌گيرد. اين بيماري از نظر باليني با توجه به دفعات علائم، حجم بازدمي با فشار در يک ثانيه (FEV1) و بيشينه ميزان جريان بازدمي طبقه‌بندي مي‌شود. آسم را همچنين مي‌توان بر اساس آتوپيک (بيروني) يا غيرآتوپيک (دروني) بودن عامل آن طبقه‌بندي کرد که در اينجا آتوپي اشاره به استعداد بروز واکنش‌هاي حساسيت نوع 1 اشاره دارد.
درمان علائم حاد معمولاً با استفاده از داروهاي استنشاقي کوتاه اثر آگونيست بتا 2 (مانند سالبوتامول) و کورتيکواستروئيدها خوراکي صورت مي‌گيرد. در موارد بسيار شديد ممکن است لازم باشد از کورتيکواستروئيدهاي داخل وريدي، سولفات منيزيم استفاده شده و فرد بستري گردد. با اجتناب از حساسيت‌زاها يا آلرژن‌ها ومحرک‌ها و با استفاده از کورتيکواستروئيدهاي استنشاقي مي‌توان از بروز علائم جلوگيري کرد. اگر علائم آسم تحت کنترل در نيامد، آگونيست‌هاي طولاني‌اثر بتا (LABA) يا آنتاگونيست لکوترين را نيز مي‌توان علاوه بر کورتيکواستروئيدهاي استنشاقي استفاده نمود. شيوع آسم از دهه 1970 به‌طور قابل توجهي افزايش يافته است. در سال 2011، تعداد 235-300 ميليون نفر در سطح جهان به اين بيماري مبتلا بودند، و اين بيماري حدود 250،000 مورد مرگ و مير را سبب شد.

علائم

مشخصه آسم بروز مکرر خس خس، تنگي نفس، تنگي قفسه سينه و سرفه مي‌باشد. ممکن است در اثر سرفه از ريه خلط توليد شود اما بالا آوردن آن اغلب دشوار است. در هنگام بهبودي پس از حمله ممکن است اين خلط چرک مانند به نظر مي‌رسد و علت آن وجود ميزان زياد سلول‌هاي سفيد خون موسوم به ائوزينوفيل مي‌باشد. علائم معمولاً در شب و در صبح زود و يا در هنگام ورزش يا در هواي سرد بدتر مي‌شود. برخي از افراد مبتلا به آسم به ندرت علائم را تجربه مي‌کنند و معمولاً در واکنش به عوامل محرک اين علائم را از خود نشان مي‌دهند، در حالي که ممکن ديگران علائم آشکار و مداومي داشته باشند.

درمان

شواهد مربوط به اثربخشي اقدام‌هاي لازم براي جلوگيري از پيشرفت آسم اندک است. برخي از اين اقدامات نويدبخش هستند از جمله: محدود کردن قرار گرفتن در معرض دود سيگار چه در رحم و چه پس از زايمان، تغذيه با شير مادر و افزايش مدت زمان قرار گرفتن در مهد کودک و يا زندگي در خانواده‌هاي بزرگ؛ اما براي هيچ کدام شواهد کافي به‌دست نيامده است تا بتوان آن‌ها را براي اين منظور توصيه کرد. قرار گرفتن در معرض حيوانات خانگي در سنين پايين ممکن است مفيد باشد. قرار گرفتن در معرض حيوانات خانگي در دوره‌هاي ديگر زندگي بي‌نتيجه بوده است و تنها توصيه مي‌شود اگر فرد داراي علائم آلرژيک به حيوانات خانگي است، حيوانات خانگي در خانه نگهداري نشوند. محدوديت‌هاي رژيم غذايي در دوران بارداري و يا در هنگام تغذيه با شير مادر مؤثر نبوده‌اند و در نتيجه توصيه نمي‌شوند. ممکن است کاهش يا حذف ترکيباتي در محل کار که افراد به آن‌ها حساس هستند، مؤثر باشد.
 
مديريت
گرچه هيچ درماني براي آسم وجود ندارد، اما به‌طور معمول علائم آن را مي‌توان بهبود داد. بايد برنامه‌اي اختصاصي و مشخص براي نظارت و مديريت فعالانه علائم ايجاد شود. اين برنامه بايد شامل کاهش قرار گرفتن در معرض آلرژي‌زاها، تست ارزيابي شدت نشانه‌ها، و استفاده از داروها باشد. برنامه درمان بايد مکتوب شود و با توجه به تغييرات در علائم، مورد تعديل قرار گيرد.
مؤثرترين درمان براي آسم شناسايي محرک‌ها، مانند دود سيگار، حيوانات خانگي، يا آسپرين و جلوگيري از قرار گرفتن در معرض آن‌ها است. در صورتي که اجتناب از محرک‌ها کافي نباشد، استفاده از دارو توصيه مي‌شود. داروها بر اساس نکاتي از جمله شدت بيماري و فراواني علائم انتخاب مي‌شوند. داروهاي خاص براي آسم به‌طور کلي به دسته‌هاي با تأثير سريع و طولاني اثر طبقه‌بندي مي‌شوند.
گشادکننده‌هاي برونش براي تسکين کوتاه مدت علائم توصيه مي‌شود. در کساني که با حملات گاه به گاه مواجه هستند، به هيچ داروي ديگري نياز نيست. اگر بيماري خفيف مداوم وجود دارد (بيش از دو حمله در هفته)، کورتيکواستروئيدهاي استنشاقي با دوز کم و يا آنتاگونيست لکوترين خوراکي يا تثبيت‌کننده ماست سل توصيه مي‌شود. براي کساني که حملات روزانه دارند، دوز بالاتر کورتيکواستروئيدهاي استنشاقي استفاده مي‌شود. در موارد تشديد متوسط يا شديد، کورتيکواستروئيدهاي خوراکي به اين درمان اضافه مي‌شود.
 
اصلاح شيوه‌هاي زندگي
پرهيز از عوامل تحريک‌کننده مسئله‌اي کليدي در بهبود کنترل و جلوگيري از حملات است. شايع‌ترين عوامل عبارتند از آلرژي‌زاها، دود (توتون و غيره)، آلودگي هوا، مسدودکننده‌هاي غيرانتخابي بتا و غذاهاي حاوي سولفيت. سيگار کشيدن و دود دست دوم (دود غيرفعال) ممکن است تأثير داروهايي مانند کورتيکواستروئيدها را کاهش دهد. اقدامات کنترل کنه‌هاي گرد و غبار، از جمله تصفيه هوا، مواد شيميايي براي از بين بردن کنه، جارو کشيدن، روکش تشک و روش‌هاي ديگر هيچ تأثيري بر علائم آسم ندارد.