لیست تمامی بیماری ها به همراه علائم و نحوه درمان:

لیست بیماری ها به ترتیب الفبای فارسی
پانکراتیت - Pancreatitis
نام های دیگر: pancreas inflammation، التهاب لوزالمعده، پانکراس
  • معرفی
  • علائم
  • درمان

معرفی

پانکراتيت يعني التهاب لوزالمعده (پانکراس). پانکراتيت يا به صورت حاد بروز مي‌کند يا مزمن.
 
پانکراتيت حاد
بسته به خصوصيات اپيدميولوژيک مناطق مختلف علل متفاوتي دارد. در کشور امريکا و تعدادي از کشورهاي اروپايي اکثر موارد پانکراتيت حاد به دنبال مصرف الکل است، در ايران اغلب موارد (50% موارد) پانکراتيت حاد ناشي از سنگ‌هاي صفراوي است. بيشترين شيوع سني در گروه سني 50-41 سال است. مرگ و مير پانکراتيت حاد حدود 10% است. علائم پانکراتيت حاد عبارتند از درد شکمي شديد، تهوع، استفراغ، تعريق، درد عضلاني، تورم و نفخ شکم، بي حالي، تب، افت فشارخون و حتي شوک.
 
پانکراتيت مزمن
پانکراتيت مزمن معمولاً در پي حملات مکرر پانکراتيت حاد بروز مي‌کند زيرا لوزالمعده در بين حملات کاملاً بهبود نمي‌يابد. لوزالمعده در جريان اين عارضه، به تدريج توانايي توليد آنزيم‌هاي گوارشي و هورمون‌هاي ضروري مانند انسولين را از دست مي‌دهد. التهاب پانکراس ناشي از خودهضمي بافت آن توسط آنزيم‌هاي پانکراس به ويژه تريپسين مي‌باشد. علايم پانکراتيت ممکن است به صورت دردهاي مداوم يا متناوب در ناحيه فوقاني شکم احساس شوند (علايم با غذاخوردن تشديد مي‌شود و دوره‌هاي درد گاه يک هفته طول مي‌کشد). تهوع، استفراغ، اتساع شکم، زردي (يرقان)، اسهال چرب و کاهش وزن.
 
علل پانکراتيت
الکليسم مزمن، بيماري‌هاي مجاري صفراوي، سنگ کيسه صفرا، تومورها، ضربه يا جراحي شکم، مصرف بعضي از داروها (مانند گروه سولفا، کلروتيازيد يا داروهاي کورتوني)، بعضي از عفونت‌ها مانند عفونت ويروسي اوريون، هيپرليپيدمي، هيپرپاراتيروئيدي، واسکوليت، هيپرکلسمي(ميزان بيش‌از حد کلسيم در خون)، پي‌آمد عمل ERCP، نارسايي مزمن کليه و دياليز.

علائم

بجز علائم باليني، در آزمايشگاه ممکن است افزايش آميلاز سرم، کاهش کلسيم، لکوسيتوز، پروتئينوري، هيپرگليسمي، بالا رفتن ليپاز، فسفوليپاز A و تريپسين خون، افزايش LDH و واوره خون را داشته باشيم. آميلاز سرم معمولاً ولي نه هميشه در پانکراتيت بالاست (به خصوص در پانکراتيت حاد صفراوي). 3-2 ساعت بعد از شروع پانکراتيت حاد، آميلاز افزايش يافته و بعد از10-3 روز به حد نرمال بر مي‌گردد، آميلاز ادرار و مايع صفاقي ممکن است با ميزان و مدت زمان بيشتري بالا باشند.
گاهي اسکن راديوايزوتوپ، راديوگرافي شکم، سي تي اسکن يا سونوگرافي لوزالمعده و آندوسکوپي مفيد مي‌باشد.

درمان

درمان پانکراتيت حاد غير صفراوي عبارتست از دادن استراحت کامل به لوله گوارش (نخوردن هيچ گونه غذا و مايعات)، اغلب برقراري تغذيه وريدي، بستري در بيمارستان و کنترل عفونت احتمالي. پانکراتيت حاد در 10% موارد به درمان پاسخ نداده و کشنده‌است. معمولاً دادن مسکن و داروهاي آنتي اسيد ضروري است.
بعد از کنترل درد و تهوع در بيمار، رژيم مصرف غذاهاي زود هضم و کم چرب شروع مي‌شود. وعده‌هاي کم حجم و متعدد قابل تحمل‌تر خواهند بود. وقتي فرد بيمار اجازه غذا خوردن يافت، ممکن است مکمل غذايي با آنزيم‌هاي پانکراس براي درمان اسهال چرب ضروري باشد. مصرف الکل بايد قطع شود.
در پانکراتيت حاد صفراوي درمان رايج، انجام فوري کلانژيوپانکراتوگرافي رتروگراد به وسيله آندوسکوپ (ERCP) به همراه اسفنگتروتومي به وسيله آندوسکوپ (ES) و در نهايت انجام کوله‌سيستکتومي انتخابي به روش لاپاراسکوپي است. در بعضي موارد خاص ساير روشهاي درماني همانند کله سيستکتومي از راه پوست (Percutaneous) و تخليه و درناژ مايع تجمع يافته از راه پوست نيز انجام مي‌شود. اين روش مي‌تواند منجر به درمان موفق بيماران گردد. مرگ و مير و عوارض همراه ناچيز هستند.